Thông tư 99/2025/TT-BTC là chế độ kế toán doanh nghiệp thay Thông tư 200/2014/TT-BTC, áp dụng từ năm tài chính 2026. Một phần mềm kế toán đáp ứng được chế độ này phải có: hệ thống tài khoản theo TT 99, bộ báo cáo tài chính B01, B02, B03, B09 đúng biểu mẫu, sổ kế toán theo mẫu phụ lục, tờ khai 01/GTGT và 03/TNDN kết xuất được XML, kết chuyển cuối kỳ tự động, tính thuế thu nhập cá nhân theo biểu thuế áp dụng từ 2026, và riêng với văn phòng kế toán dịch vụ thì thêm khả năng chạy song song TT 99 với Thông tư 133/2016 cho các khách khác nhau.
Vì sao năm 2026 là mốc phải xử lý dứt điểm
Thay chế độ kế toán không giống nâng cấp một tính năng. Nó chạm vào bốn lớp cùng lúc: hệ thống tài khoản, cách trình bày báo cáo tài chính, mẫu sổ kế toán, và số liệu so sánh của năm trước trên báo cáo năm nay. Một sai sót ở lớp đầu tiên sẽ chỉ lộ ra ở lớp cuối cùng, thường là lúc đang lập báo cáo tài chính và không còn thời gian sửa gốc.
Với doanh nghiệp đơn lẻ, đây là một lần chuyển đổi. Với văn phòng kế toán dịch vụ, đây là một lần chuyển đổi nhân với số khách đang phục vụ, trong đó mỗi khách một loại hình, một quy mô, một mức độ sạch sẽ của dữ liệu cũ. Đó là lý do việc chọn công cụ nên xong sớm, và nên xong trước khi bước vào kỳ quyết toán.
Chín yêu cầu với phần mềm kế toán áp dụng TT 99/2025
| # | Yêu cầu | Cách kiểm khi xem demo |
|---|---|---|
| 1 | Hệ thống tài khoản theo TT 99, cấu hình được thêm tài khoản chi tiết | Mở danh mục tài khoản, đếm cấp và thử thêm một tài khoản con |
| 2 | Đọc được dữ liệu ghi theo TT 200 của các năm trước | Xem báo cáo năm cũ, kiểm cột số liệu so sánh |
| 3 | Báo cáo tài chính B01, B02, B03, B09 đúng biểu mẫu, kết xuất Excel | Kiểm bảng cân đối kế toán có cân không, tổng tài sản bằng tổng nguồn vốn |
| 4 | Sổ kế toán theo mẫu phụ lục: nhật ký chung, sổ cái, sổ chi tiết, sổ quỹ, sổ tiền gửi, thẻ kho | In thử một sổ cái tài khoản có nhiều phát sinh |
| 5 | Tờ khai 01/GTGT và 03/TNDN, xuất PDF và XML nộp qua cổng thuế | Kết xuất XML rồi nạp thử lên phần mềm hỗ trợ kê khai |
| 6 | Kết chuyển cuối kỳ, khấu hao, phân bổ chi phí trả trước chạy tự động | Chạy thử một kỳ đóng sổ trên dữ liệu mẫu |
| 7 | Tiền lương, bảo hiểm và thuế thu nhập cá nhân theo biểu thuế áp dụng từ kỳ 2026 | Tính thử một bảng lương có người thu nhập cao và có người phụ thuộc |
| 8 | Nhiều phương pháp tính giá vốn: bình quân, nhập trước xuất trước, đích danh | Đổi phương pháp trên một mã hàng rồi đối chiếu giá vốn |
| 9 | Chạy song song TT 99 và TT 133 cho các công ty khác nhau (riêng văn phòng dịch vụ) | Tạo hai công ty, mỗi công ty một chế độ, xem báo cáo hai bên |
Toàn văn chế độ kế toán, hệ thống tài khoản và biểu mẫu tải về được tại chedo.ketoanthue.net. Nên mở song song khi kiểm tra phần mềm, để đối chiếu từng biểu mẫu thay vì tin vào lời giới thiệu.
Bốn chỗ dễ vỡ nhất khi chuyển đổi
Cả bốn chỗ dưới đây đều có chung một tính chất: lúc làm thì trôi, tới kỳ lập báo cáo tài chính hoặc tới lúc cơ quan thuế hỏi mới phát hiện, và khi đó sửa lại từ gốc thì không còn kịp.
1. Số dư đầu kỳ mang sang không đủ chi tiết
Nhiều phần mềm cho nhập số dư ở mức tổng hợp theo tài khoản. Nghe thì nhanh, nhưng sang tới lúc đối chiếu công nợ với khách hàng hoặc lập thuyết minh thì không truy được chi tiết theo từng đối tượng. Nguyên tắc an toàn: số dư mang sang phải chi tiết tới cấp mà bạn sẽ phải giải trình: công nợ theo từng đối tượng, hàng tồn kho theo từng mã và từng kho, tài sản cố định theo từng thẻ tài sản với nguyên giá và hao mòn luỹ kế.
2. Ánh xạ tài khoản làm một lần rồi quên rà lại
Việc gán tài khoản cũ sang tài khoản mới thường được làm bằng một bảng ánh xạ tự động. Bảng đó xử lý đúng phần lớn trường hợp, nhưng luôn còn lại một nhóm bút toán đặc thù của doanh nghiệp: chi phí phân bổ nhiều kỳ, tài khoản trung gian tự đặt, các khoản tạm ứng lâu năm. Hãy in danh sách các bút toán không khớp ánh xạ và xử lý bằng tay, đừng để hệ thống tự chọn giúp.
3. Đổi phần mềm giữa kỳ quyết toán
Chuyển đổi nên rơi vào đầu năm tài chính, hoặc ít nhất là đầu quý. Cách ít rủi ro nhất là chạy song song một kỳ trọn vẹn trên cả hệ thống cũ và mới, đối chiếu báo cáo tài chính hai bên khớp nhau rồi mới dừng hệ thống cũ.
4. Không giữ được dữ liệu năm cũ ở dạng tra cứu được
Khi cơ quan thuế kiểm tra một năm đã đóng sổ, thứ họ cần là khả năng lần ngược từ số trên báo cáo về từng chứng từ, chứ một bản PDF báo cáo thì chưa đủ. Trước khi ngừng phần mềm cũ, hãy chắc rằng bạn còn tra được ở đâu đó, bằng dữ liệu đã chuyển sang hệ thống mới, hoặc bằng một bản sao lưu mở được.
VFRS đáp ứng chế độ TT 99/2025 tới đâu
Phần mềm Kế toán VFRS được xây dựng lấy Thông tư 99/2025 làm chuẩn đầu vào ngay từ khi thiết kế:
- Hệ thống tài khoản TT 99 dựng sẵn khi tạo công ty mới, thêm tài khoản chi tiết được, đọc song song dữ liệu ghi theo TT 200 của các năm trước.
- Bộ báo cáo tài chính B01, B02, B03, B09: bảng cân đối kế toán, kết quả hoạt động kinh doanh, lưu chuyển tiền tệ, thuyết minh, đúng biểu mẫu và kết xuất Excel.
- Sổ sách đầy đủ theo mẫu phụ lục: nhật ký chung, sổ cái, sổ quỹ, sổ tiền gửi, sổ chi tiết công nợ, thẻ kho.
- Tờ khai 01/GTGT và 03/TNDN xuất PDF và XML theo chuẩn nộp qua cổng thuế.
- Kết chuyển cuối kỳ, khấu hao, tính giá vốn chạy tự động; nhiều phương pháp tính giá vốn.
- Lương, bảo hiểm, quyết toán thuế thu nhập cá nhân theo biểu thuế áp dụng từ kỳ 2026.
- Chế độ chọn theo từng công ty: cùng một văn phòng chạy song song khách theo TT 99/2025 và khách theo TT 133/2016; doanh nghiệp siêu nhỏ dùng bộ báo cáo gọn B01/B02/B09-DNSN.
- Cảnh báo rủi ro thuế ngay khi hạch toán: chi tiền mặt vượt ngưỡng được khấu trừ, ngưỡng ghi nhận tài sản cố định, và các trường hợp dễ bị loại chi phí.
Trợ lý căn cứ pháp lý: hỏi ngay tại chỗ đang làm
Điểm khác biệt đáng chú ý khi làm việc với một chế độ kế toán mới là không nhớ hết. Trong VFRS, đứng ở bất kỳ tài khoản hay nghiệp vụ nào cũng đặt được câu hỏi “quy định ở văn bản nào?”. Trợ lý đối chiếu kho văn bản pháp luật đã tuyển chọn rồi trả về câu trả lời dẫn kèm chính văn điều khoản. Nếu kho không có căn cứ, trợ lý nói rõ là chưa tìm thấy, tuyệt đối không suy đoán. Với một công cụ dùng trong nghề kế toán, khả năng nói “tôi không biết” quan trọng ngang khả năng trả lời.
Lộ trình chuyển đổi gợi ý cho văn phòng dịch vụ
- Tuần 1 - Phân loại khách. Chia danh sách khách theo chế độ áp dụng (TT 99, TT 133, siêu nhỏ) và theo độ phức tạp (có kho, có sản xuất, có tài sản cố định, có nhân sự đông).
- Tuần 2 - Chọn hai bộ sổ thí điểm. Lấy một khách đơn giản và một khách phức tạp vừa phải. Đừng lấy khách khó nhất, cũng đừng lấy khách dễ nhất.
- Tuần 3 và 4 - Chuyển danh mục và số dư. Danh mục đối tượng, vật tư, tài sản; số dư chi tiết tới cấp phải giải trình. In danh sách lệch và xử lý bằng tay.
- Tháng 2 - Chạy song song một kỳ. Hạch toán đủ một tháng trên cả hai hệ thống, đối chiếu bảng cân đối và kết quả kinh doanh.
- Tháng 3 trở đi - Chuyển theo đợt. Mỗi đợt vài bộ sổ, ưu tiên nhóm cùng loại hình để tận dụng cấu hình đã làm.
Câu hỏi thường gặp
Thông tư 99/2025/TT-BTC áp dụng từ khi nào?
Từ năm tài chính 2026, thay cho Thông tư 200/2014/TT-BTC về chế độ kế toán doanh nghiệp. Toàn văn và biểu mẫu tra tại chedo.ketoanthue.net.
Doanh nghiệp nhỏ và vừa có phải chuyển sang TT 99 không?
Doanh nghiệp nhỏ và vừa vẫn áp dụng Thông tư 133/2016/TT-BTC theo phạm vi của thông tư đó. Vì vậy một văn phòng kế toán dịch vụ thường phải phục vụ đồng thời cả hai chế độ, và phần mềm cần cho phép chọn chế độ ở cấp từng công ty.
Dữ liệu ghi theo TT 200 của các năm trước có bị bỏ không?
Không. Số liệu năm trước vẫn cần cho cột so sánh trên báo cáo tài chính và cho việc giải trình khi thanh tra, kiểm tra. Phần mềm cần đọc được cả dữ liệu cũ, chứ bắt đầu lại từ số dư thôi thì chưa đủ.
Chuyển đổi chế độ kế toán mất bao lâu?
Phụ thuộc gần như hoàn toàn vào chất lượng dữ liệu cũ, phần mềm chỉ là chuyện nhỏ. Một bộ sổ có danh mục sạch và số dư chi tiết sẵn có thể chuyển trong vài giờ; một bộ sổ công nợ gộp và kho không khớp có thể mất vài ngày chỉ để làm sạch trước khi chuyển.
VFRS có hỗ trợ chuyển số liệu từ phần mềm đang dùng không?
Có dịch vụ hỗ trợ nhập danh mục và số dư đầu kỳ từ tệp xuất của phần mềm cũ hoặc từ Excel. Liên hệ 0931 009 677 · [email protected] hoặc đăng ký dùng thử tại app.vfrs.vn.
- Thông tư 99/2025/TT-BTC về chế độ kế toán doanh nghiệp, áp dụng từ năm tài chính 2026, thay Thông tư 200/2014/TT-BTC
- Thông tư 133/2016/TT-BTC về chế độ kế toán doanh nghiệp nhỏ và vừa
- Toàn văn và biểu mẫu tra tại chedo.ketoanthue.net
Chuyển sổ sang chế độ mới, có người làm cùng
VFRS hỗ trợ nhập danh mục và số dư đầu kỳ từ tệp xuất của phần mềm cũ hoặc từ Excel. Liên hệ 0931 009 677 · [email protected] để hẹn buổi tư vấn 30 phút.
Đọc thêm
- Khác biệt giữa VAS và IFRS: bảng tra 18 vùng chênh lệch
- Áp dụng IFRS tại Việt Nam: ai áp dụng, khi nào, theo văn bản nào
- Phần mềm Kế toán VFRS, trang giới thiệu đầy đủ
- Phần mềm kế toán cho văn phòng dịch vụ: chọn thế nào
- Tra cứu chế độ kế toán TT 99/2025 và TT 133/2016
Bài viết mang tính tham khảo nghiệp vụ, không thay thế văn bản pháp luật. Khi áp dụng cho một trường hợp cụ thể, hãy đối chiếu chính văn hoặc liên hệ đội ngũ Kế Toán Hiểu Luật.
Để lại một bình luận